¶ Bilateralas III -- Schanzas e ristgs
Ina plattafurma da savida basada sin fatgs davart las cunvegnas dal pachet Svizra-UE suttascritas ils 2 da mars 2026 [1].
Quest wiki dat in invista en ils fatgs e las colliaziuns da las Bilateralas III. Las infurmaziuns relevantas èn dispersas en numerus documents uffizials, intervenziuns parlamentaras, analisas scientificas e artitgels da medias. La finamira da questa plattafurma è da reunir en in lieu las colliaziuns a tut questas funtaunas dispersas -- per che mintga burgaisa e mintga burgais possia furmar sez e objectivamain ina atgna opiniun avant la votaziun.
¶ Nua che nus essan -- Ils contracts actuals
- Survista -- Introducziun en l'architectura contractuala existenta
- Bilateralas I (1999) -- Set cunvegnas sectorialas cun clausula da guillotina [2]
- Bilateralas II (2004) -- Schengen/Dublin, cumbat cunter frauda e ulteriuras cunvegnas [2]
- La lacuna instituziunala -- Mecanissems mancants per la schliaziun da dispitas e l'adattaziun dal dretg [1][3]
- Erosiun dals contracts -- Custs d'erosiun stimads da 1,3 mrd. CHF/onn [4]
- Tabella cumparativa -- Bilateralas I/II vs. III en la cumparegliaziun directa
- Cronologia -- Da la votaziun dal SEE 1992 fin a la suttascripziun 2026
¶ Tge ch'è sin maisa -- Las Bilateralas III
- Survista -- Il pachet Svizra-UE suttascrit ils 2 da mars 2026 [1]
- L'approche da pachet -- Tuttas cunvegnas sco pachet indivisibel [1][3]
- Cunvegnas actualisadas -- MRA, traffic sin via/aviatic, agricultura e libra circulaziun da persunas [1]
- Novas cunvegnas -- Electricitad, segirezza alimentara, sanadad e programs da l'UE [1][3]
- Surpigliada dinamica dal dretg -- Surpigliada da main che 1% dal dretg dal martgad intern da l'UE [4]
- Schliaziun da dispitas -- Tribunal d'arbitradi paritetic cun decisiun preliminara da la CGUE tar dretg da l'UE [5]
- Contribuziun da coesiun -- Contribuziun regulara da circa 350 mio. CHF/onn [4]
- Cumpromiss da protecziun dals salaris -- 14 mesiras naziunalas dals partenaris socials [6]
- Process da ratificaziun -- Deliberaziuns parlamentaras e referendum facultativ [1]
¶ Tge che la Svizra risca -- Svantatgs e critica
- Survista -- Ils sis puncts da critica principals en survista
- Perdita da suveranitad -- La Svizra sco «receptura da dretg» senza dretg da vuschar tar la legislaziun da l'UE [7]
- «Derschaders esters» -- La CGUE sco organ parzial da l'UE en la schliaziun da dispitas [7][5]
- Custs e pajaments -- Custs totals stimads da circa 1,4 mrd. CHF/onn [4]
- Reglas per agids statalas -- Reglas sectorialas da l'UE en il traffic aviatic/sin via e l'electricitad [1][3]
- Martgad da lavur -- Pressiun temida sin ils salaris malgrà il cumpromiss da protecziun dals salaris [8][6]
- Dilemma da l'opt-out -- Dretg formal da refusa cun mesiras da cumpensaziun sco meds da pressiun [7][5]
- Critics e adversaris -- PPS, autonomiesuisse e reservas sindicalas [7][8]
¶ Tge che la Svizra gudogna -- Avantatgs e schanzas
- Survista -- Ils otg avantatgs centrals en survista
- Segirezza giuridica -- Fin da l'erosiun e rom giuridic stabel per l'economia [1][4]
- Access al martgad intern -- Il MRA segirescha >96 mrd. CHF d'exports industrials, blocada Medtech levada [4]
- Perscrutaziun e furmaziun -- Plaina associaziun a Horizon Europe, Erasmus+ e Digital Europe [1]
- Cunvegna d'electricitad -- Segirezza d'approvisiunament l'enviern, circa 2 mrd. CHF/onn spargn (studi ETH) [4]
- Sanadad e products alimentars -- Sistems d'avertiment temprivs da l'UE, prevenziun da pandemias, controllas a la frontiera simplifitgadas [1]
- Economia digitala -- Access a Digital Europe e raits europeicas d'innovaziun [1]
- Classificaziun geopolitica -- Ancoraziun instituziunala en temps da fragmentaziun globala [1]
- Fasiders -- PLD, Center, PS, Verds, PVL, 22 chantuns, economia e sindicats [1]
¶ Davart quest wiki
Quest wiki preschenta las Bilateralas III en moda basada sin fatgs e equilibrada. Mintga punct da critica vegn documentà cun ils cunterarguments dals fasiders, mintga avantatg cun las reservas dals critics. Tuttas assertiuns èn documentadas cun funtaunas accessiblas publicamain.
- Davart quest wiki -- Intent, purtadra e structura
- Funtaunas e metodica -- Ierrarchia da las funtaunas, reglas da citaziun e standards redacziunals
- Indicaziuns giuridicas -- Impressum, dretg d'autur, protecziun da datas
Purtadra: Uniun Pro.Politiq.ch (en fundaziun) | Linguas: DE, FR, IT, EN, RM
¶ Indicaziun da las funtaunas
[1] DFAE (2026). Pachet Svizra-UE (Bilateralas III). Departament federal dals affars exteriurs. [Open Access]
[2] DFAE (2026). Cunvegnas bilateralas Svizra-UE. Departament federal dals affars exteriurs. [Open Access]
[3] DFAE (2026). Fegl d'infurmaziun: Elements instituziunals. Departament federal dals affars exteriurs. [Open Access]
[4] economiesuisse (2026). Bilateralas III -- La meglra opziun. Dossier Politik. [Open Access] Remartga: Associaziun economica.
[5] Prof. Astrid Epiney (2025). Schliaziun da dispitas en il rom da las Bilateralas III. NOSS DRETG / Jusletter. [Open Access]
[6] Travail.Suisse (2026). Unitad tranter ils partenaris socials davart 14 mesiras. Travail.Suisse. [Open Access] Remartga: Organisaziun da lavurantas e lavurants.
[7] NOSS DRETG (2026). Bilateralas III -- da tge sa tracti? Plattafurma d'infurmaziun. [Open Access]
[8] USS (2026). Na a l'iniziativa da caos da la PPS. Uniun sindicala svizra. [Open Access] Remartga: Sindicat.
Ultima actualisaziun: mars 2026